Beçin Kalesi
Muğla’nın Milas ilçesinin 5 km. kadar güneyinde yer alan Beçin Kalesi, pek çok uygarlığa ev sahipliği yapmış antik bir yerleşim alanıdır. Tarihin farklı dönemlerine ait izler taşıyan Beçin Kalesi’nde; Kalkolitik, Helenistik, Roma, Bizans, Menteşe Beyliği ve Osmanlı dönemleri yaşanmıştır.
Kayalık bir tepe üzerinde yer alan İç Kale’nin surları nispeten sağlam durumdadır. Kaleye giriş, günümüzde bir kısmı takip edilebilen taş döşemeli bir yoldan merdiven ile çıkılarak sağlanmıştır. Merdivenden devam edilince sağ tarafta yer alam tonoz örtüsü yıkılmış mekân sarnıçtır. Sarnıcın üst kısmında yer alan mermer blok kaplamalı duvarın antik döneme tarihlenen bir mezar yapısına ait olduğu düşünülmektedir.
Düz lentolu kapıya sahip tonoz örtülü bir mekândan girişi sağlanan İç Kale’de, XX. yüzyıl ortalarına kadar yerleşim devam etmiştir. Günümüzde patika yollarla gezilen kalede, tek veya iki mekânlı evler, sarnıç ve hamam yapıları yer almaktadır. Kalede yürütülen kazı çalışmaları devam ettikçe kalenin bilinmeyen yönleri ve yeni bulguları gün yüzüne çıkacaktır.
Muğla’nın Milas ilçesinin 5 kilometre kadar güneyinde yer alan Beçin Kalesi pek çok uygarlığa ev sahipliği yapmış antik bir yerleşim alanıdır. Şehir, M.Ö. 3000’lerden başlayan tarihi, beylikler döneminde Menteşeoğullarına başkentlik yaparak zirve noktasına ulaşmıştır. Bu uzun süreç içerisinde tarihi hafızasını kaybetmeyen şehir günümüze kadar korunabilmiştir.
Anadolu’daki Türk – İslam Dönemi’nde Beçin Şehri; üzerinde yeni yapılaşma devam etmeyen, dönemin bütün ayrıntılarını günümüze kadar ulaştırabilmiş yaklaşık 550 dönümlük bir alana yayılmış en önemli merkezlerdendir.
Anadolu Selçuklu Devleti, Kösedağ yenilgisi (1243) sonrasında, uç beyleri üzerindeki otoritesini kaybedince, Batı Anadolu’da pek çok beylik bağımsızlığını ilan etmiştir. 1260’lı yılların başlarında, Güneybatı Anadolu’daki Karia Bölgesi’ni ele geçiren Emir Menteşe, kısa süre içinde bazı Ege adaları ile Aydın ve Sultanhisar (Nysa) kentlerini hakimiyeti altına almıştır. 1291 yılında vefat eden Menteşe Bey zamanında; Fethiye, Köyceğiz, Marmaris gibi Batı Akdeniz limanları da Menteşe Beyliği topraklarına katılmıştır.
Menteşe Bey’in ölümünden sonra yerine geçen oğlu Mesud Bey zamanında, güneybatı Anadolu sahilleri tamamen fethedilmiş; Menteşe Beyliği’nin hâkimiyeti Rodos ve çevresindeki adalarına kadar uzanmıştır. Mesud Bey ve ölümünden sonra (1319) yerine geçen oğlu Orhan Bey zamanında, beyliğin merkezi Milas kentidir. Menteşe Beyliği bu dönemde, Aydınoğulları, Germiyanoğulları, Hamitoğulları ve Tekeoğulları beyliklerine komşu olmuştur.
1337 yılında tahta geçen İbrahim Bey döneminde beyliğin sınırları Acıpayam, Tavas ve Finike’ye kadar genişlemiştir. İbrahim Bey’in 1358 yılında ölümünden sonra Menteşe Beyliği ikiye bölünmüştür. Mehmet Bey, merkezi Balat olmak üzere kuzey kesimde yer alan Çine, Turgut ve Muğla bölgesini; Ahmed Gazi ise merkezi Beçin olmak üzere güney kesimde yer alan Milas, Bozhöyük, Eskihisar, Fethiye, Köyceğiz, Datça ve Bodrum bölgesini yönetmiştir. Beyliğin her iki kolu da 1390-1391 yılında Osmanlı egemenliği altına girmiştir.
Ankara Savaşı’ndan (1402) sonra beyliğini geri alan İlyas Bey bir süre Balat ve Beçin’de saltanatını sürdürmüştür. 1421 yılında İlyas Bey’in Beçin’de vefat etmesinin ardından oğulları Leys ve Ahmed beyliklerini sürdürmek istemişseler de başaramamışlardır. 1426’da beylik tamamen Osmanlı hakimiyeti altına girmiştir. Beçin, Menteşe Beyliği son bulduktan sonra çok hızlı şekilde gerilemiş ve XVI. yüzyıl içinde, kentin nüfusu 700-800’e kadar düşmüştür. XVII. yüzyıl başında, Celali İsyanları olduğu dönemde kentte yaşayanlar tamamen iç kaleye çekilmiştir. 1950’li yıllarda, kale içinde ikamet ede aileler Beçin’i terk etmiştir.
Beçin Kalesi ile ilgili YouTube videolarını aşağıda bulabilirsiniz.
